Czym jest bariera hydrolipidowa?
Najbardziej zewnętrzna część naskórka – warstwa rogowa – składa się z komórek zwanych korneocytami oraz lipidów znajdujących się między nimi. Mówiąc obrazowo: komórki przypominają cegły, a lipidy tworzą między nimi spoiwo. Nie jest to jednak wyłącznie metafora: ceramidy, cholesterol i wolne kwasy tłuszczowe układają się w uporządkowane warstwy, które ograniczają utratę wody. Na powierzchni znajduje się natomiast film hydrolipidowy, złożony m.in. z sebum, potu, wody i lipidów. Ma lekko kwaśny odczyn i współuczestniczy w ochronie skóry oraz ograniczaniu nadmiernego parowania wody.
To ważne rozróżnienie, bo bariera skóry jest pojęciem szerszym. Obejmuje także mechanizmy chemiczne, mikrobiologiczne i immunologiczne. Zdrowa skóra nie tylko zatrzymuje wodę, ale też utrudnia przenikanie części substancji z zewnątrz i pomaga ograniczać kontakt organizmu z drobnoustrojami oraz czynnikami drażniącymi.
Przeczytaj więcej: https://www.cetaphil.pl/porady-pielegnacyjne/bariera-hydrolipidowa-co-to-jak-ja-chronic.html
Dlaczego uszkodzenie bariery powoduje suchość i pieczenie?
Jednym z podstawowych parametrów opisujących funkcjonowanie bariery jest przeznaskórkowa utrata wody, czyli TEWL. Woda stale paruje przez skórę, ale sprawnie działająca warstwa rogowa ogranicza ten proces. Kiedy jej struktura zostaje zaburzona, utrata wody może się zwiększać. Skóra staje się wtedy sucha, szorstka i mniej elastyczna. Mogą pojawić się łuszczenie, świąd, zaczerwienienie, pieczenie, a przy większym przesuszeniu także pęknięcia. Uszkodzona bariera może jednocześnie zwiększać podatność skóry na działanie czynników zewnętrznych.
Co najczęściej osłabia barierę skóry?
Barierę mogą osłabiać częste mycie, detergenty, gorąca woda, suche powietrze, mróz, wiatr, intensywne pocieranie skóry oraz nadmierne złuszczanie. Znaczenie ma także wiek, niektóre choroby skóry i predyspozycje genetyczne.
Szczególnie łatwo wpaść w pułapkę „im dokładniej oczyszczona skóra, tym zdrowsza”. Silne detergenty usuwają nie tylko zabrudzenia, ale mogą także naruszać lipidy warstwy rogowej. Podobny problem może pojawić się przy bardzo częstym stosowaniu peelingów lub innych drażniących produktów. Dlatego przy przesuszeniu zwykle lepiej uprościć pielęgnację niż dokładać kolejne produkty.
- Ogranicz czynniki drażniące: wybieraj łagodne środki myjące, unikaj bardzo gorącej wody i intensywnego pocierania skóry. Przy suchej lub wrażliwej cerze kosmetyki bezzapachowe są zwykle bezpieczniejszym wyborem.
- Uzupełnij pielęgnację o emolient: krem lub maść może jednocześnie dostarczać substancji wiążących wodę i ograniczać jej utratę. W zależności od formuły mogą to być m.in. gliceryna, mocznik, kwas mlekowy, wazelina czy ceramidy.
Jak odbudować barierę hydrolipidową?
Odbudowa funkcji bariery hydrolipidowej polega przede wszystkim na przerwaniu tego, co ją uszkadza, oraz zapewnieniu skórze odpowiedniego nawilżenia i ochrony. Dobry krem nawilżający, np. dermokosmetyk Cetaphil, może działać na kilka sposobów. Humektanty, np. gliceryna czy mocznik, pomagają zatrzymywać wodę. Substancje okluzyjne, do których należy m.in. wazelina, ograniczają jej parowanie. Emolienty wygładzają powierzchnię skóry i uzupełniają część lipidów. Ważne są też ceramidy. Są naturalnymi lipidami warstwy rogowej i razem z cholesterolem oraz wolnymi kwasami tłuszczowymi uczestniczą w tworzeniu uporządkowanej bariery między komórkami naskórka.
Bariera hydrolipidowa nie wymaga skomplikowanej pielęgnacji, ale łatwo ją osłabić zbyt intensywnym oczyszczaniem, złuszczaniem czy niedopasowanymi kosmetykami. Jeśli skóra piecze, jest napięta i szorstka, pierwszym krokiem powinno być ograniczenie czynników, które mogą ją podrażniać, oraz regularne stosowanie preparatu nawilżającego. Jeśli mimo delikatnej pielęgnacji objawy nie ustępują, nasilają się lub pojawiają się zmiany zapalne, warto skonsultować się z dermatologiem.
Najczęściej zadawane pytania o barierę hydrolipidową
Czy uczucie ściągnięcia skóry po myciu oznacza, że bariera hydrolipidowa jest uszkodzona?
Niekoniecznie. Skóra może być ściągnięta po umyciu, gdy preparat zbyt intensywnie usuwa sebum i część lipidów z jej powierzchni. Jeśli problem powtarza się regularnie, lepiej sięgnąć po łagodniejszy środek myjący, unikać gorącej wody i nakładać krem nawilżający bezpośrednio po oczyszczeniu skóry.
Czy peeling może uszkodzić barierę skóry?
Tak, szczególnie gdy jest stosowany zbyt często, w połączeniu z innymi drażniącymi kosmetykami albo na już podrażnioną skórę. Przy pieczeniu, łuszczeniu i zaczerwienieniu lepiej na pewien czas ograniczyć złuszczanie i skupić się na łagodnym oczyszczaniu oraz nawilżaniu.
Jak długo trwa odbudowa bariery hydrolipidowej?
Zależy to od stopnia uszkodzenia, przyczyny problemu i stanu skóry. Jeśli objawy nie ustępują mimo uproszczenia pielęgnacji albo pojawiają się pęknięcia, sączenie, silny świąd czy ból, potrzebna jest konsultacja dermatologiczna zamiast dalszego eksperymentowania z kosmetykami.
Napisz komentarz
Komentarze