Przejdź do głównych treściPrzejdź do wyszukiwarkiPrzejdź do głównego menu Radio Rekord Radom 29 lat z Wami Radio Rekord Radom 29 lat z Wami
piątek, 2 stycznia 2026 04:36
Reklama

Spacerkiem po mieście: Odlewnia żeliwa Moszka Rubinsteina

Budowa największej w międzywojniu radomskiej odlewni – przy ul. Gieryczewskiej 15 (obecnie ul. Dąbrowskiego 15) na Glinicach rozpoczęła się w 1905 roku. Kapitał zakładowy wynosił 500 tys. marek polskich. Trzy lata później firma Moszka Rubinsteina pracowała już pełną parą. Zatrudniała od 175 do 200 pracowników w najlepszych latach.
Spacerkiem po mieście: Odlewnia żeliwa Moszka Rubinsteina

Źródło: fot. cozadzien.pl

Zarejestrowana jako Odlewnia Żeliwa „Moszek Rubinstein i S-ka” później działała jako Odlewnia Żeliwa i Fabryka Maszyn Rolniczych. Wytwarzała maszyny rolnicze: kieraty, sieczkarnie i młockarnie, a także kuchenki i piecyki oraz części do nich. Przy ul. Gieryczewskiej 15 powstawały też odlewy budowlane i kanalizacyjne, odważniki, buksy toczone, żelazka do prasowania czy podstawy do maszyn do szycia. W 1936 roku wartość sprzedaży wyniosła 620 tys. zł.

W 1938 roku zarząd odlewni tworzyli spadkobiercy założyciela: Ruchla Rubinsteinowa, Janas Rubinstein i Natan Rubinstein.

W czasie II wojny światowej, w 1940 roku firmę przy ul. Gieryczewskiej przejęli Niemcy. Utrzymali przedwojenny profil produkcji, zmieniając nazwę na Rubinstein Eisengiesserei. Odlewnia Rubinsteina weszła w skład Deutsche MachinenFabrik und Eisengiesserei in Radom.

Po wojnie, choć Ruchla Rubinsteinowa wraz z dziećmi przeżyła Holocaust, zakład przy ul. Gieryczewskiej przejęło, powstałe w Radomiu, Zjednoczenie Przemysłu Odlewniczego. Odlewnia wznowiła produkcję już w maju 1945, a wdowa po Moszku Rubinsteinie poszła do sądu, by odzyskać swoją własność. Sąd uznał jej argumenty i wydał korzystny wyrok, ale ta decyzja nie zrobiła wrażenia na ZPO. W fabryce pracowało wówczas 135 osób.

15 marca 1948, na mocy zarządzenia ministra przemysłu i handlu, dawny zakład Moszka Rubinsteina wszedł w skład nowego tworu - Odlewni Radomskich, jako Zakład nr 1.

 



Podziel się
Oceń

Napisz komentarz

Chcemy, żeby nasze publikacje były powodem do rozpoczynania dyskusji prowadzonej przez naszych Czytelników; dyskusji merytorycznej, rzeczowej i kulturalnej. Jako redakcja jesteśmy zdecydowanym przeciwnikiem hejtu w Internecie i wspieramy działania akcji "Stop hejt".
 
Dlatego prosimy o dostosowanie pisanych przez Państwa komentarzy do norm akceptowanych przez większość społeczeństwa. Chcemy, żeby dyskusja prowadzona w komentarzach nie atakowała nikogo i nie urażała uczuć osób wspominanych w tych wpisach.

Komentarze

Reklama