Z naruszeniem prawa

Sesja absolutoryjna odbyła się 23 czerwca. Ze sprawozdania z wykonania budżetu za ubiegły rok radni dowiedzieli się, że dochody budżetu ogółem zostały zrealizowane w 103,06 proc. (w stosunku do planu po zmianach), w tym dochody bieżące - w 99,49 proc., a dochody majątkowe w 146,52 proc. Z kolei wydatki ogółem zrealizowano na poziomie 95,70 proc. (w stosunku do planu po zmianach), w tym wydatki bieżące - w 97,03 proc., a wydatki majątkowe w 89,82 proc. Władze Jedlni przewidywały w budżecie deficyt w wysokości prawie 3 mln 539 tys., tymczasem zamknął się on nadwyżką w kwocie 3 mln 508 tys. 712 zł i 92 gr. Z kolei przychody gmina zrealizowała w wysokości 6 mln 718 tys. 845 zł, wobec planu po zmianach w wysokości 5 mln 374 tys. 488 zł (realizacja w 125,01 proc.). Rozchody natomiast wykonano w 100 proc. a wyniosły 1 mln 835 tys. 603 zł.

Regionalna Izba Obrachunkowa pozytywnie zaopiniowała sprawozdanie z wykonania budżetu, komisja rewizyjna rady zaś – negatywnie. Komisja rewizyjna zarzucała władzy wykonawczej, że to nie zrealizowała części zaplanowanych na rok 2025 inwestycji, tylko przesunęła je na rok następny. Także ten argument podnosili w dyskusji radni. Wskazali m.in., że zmniejszone zostały wydatki na przebudowę drogi gminnej w Rajcu Poduchownym, kanalizację w ul. Sobieskiego i Piotrowickiej czy termomodernizację budynku przy ul. Słupickiej. Prawie 1,5 mln zdjęto również z projektu budowy infrastruktury rekreacyjno-sportowej wraz z kompleksem basenów nad zalewem. W ogóle natomiast nie powstała sieć wodociągowa w Aleksandrowie-Lasku.

Za projektem uchwały w sprawie rozpatrzenia i zatwierdzenia sprawozdania finansowego wraz ze sprawozdaniem z wykonania budżetu za ubiegły rok głosowało 13 radnych, nikt nie był przeciw i nikt nie wstrzymał się od głosu. Natomiast za nieudzieleniem burmistrzowi absolutorium głosowało 11 osób, nikt nie był przeciw, a dwie osoby wstrzymały się od głosu.

Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej, które pod koniec lipca zajmowało się postanowieniami rady w Jedlni-Letnisku, zwróciło uwagę, że uchwała budżetowa, w natury rzeczy, „wymaga aktualizacji w zależności od sytuacji ekonomicznej czy prawnej danej jednostki w ciągu roku, na który została podjęta”. Informacje w niej zawarte mają odpowiadać faktycznemu obrazowi finansów danej jednostki samorządu terytorialnego w konkretnym dniu roku budżetowego (kalendarzowego) oraz odzwierciedlać stan realizacji zadań. Podkreślenia wymaga, iż zarówno sam zakres rzeczowy danego zadania, jak i wysokość kwot wydatków budżetowych przeznaczona na jego realizację jest de facto zależna od postanowień Rady Miejskiej w Jedlni-Letnisku, przy czym są to wielkości maksymalne, rozumiane jako górne granice nakładów na poszczególne cele i są one wiążące dla organu wykonawczego gminy w tym sensie, iż może on wydatkować środki pieniężne tylko na cele określone w uchwale budżetowej przez organ stanowiący i do wysokości określonych w niej limitów – czytamy w oświadczeniu RIO w sprawie stwierdzenia nieważności uchwały o nieudzieleniu burmistrzowi absolutorium.

RIO podkreśla, że władza wykonawcza zobowiązana jest do wydatkowania publicznych pieniędzy w sposób „celowy i oszczędny”, a ujęte w budżecie gminy kwoty wydatków „nie mogą być traktowane jako cel sam w sobie”. „Podkreślenia wymaga również fakt, iż na etapie podejmowania uchwały budżetowej nie są możliwe do przewidzenia wszelkie stany wymagające sfinansowania z budżetu, jak również wszystkie okoliczności związane z realizacją przewidzianych w budżecie zadań” - piszą członkowie kolegium RIO. - „Skoro więc Rada Miejska w Jedlni-Letnisku, zmniejsza wydatki na danym zadaniu inwestycyjnym i postanawia przenieść zadanie do realizacji na kolejny rok budżetowy, to nie może czynić zarzutu dla organu wykonawczego dotyczącego niewykonania tej inwestycji w danym roku”.

Radni decydując o udzieleniu lub nie absolutorium burmistrzowi (także wójtowi czy prezydentowi) powinni brać pod uwagę całość wykonania budżetu, a nie wybrane fragmenty. Konieczne jest też ustalenie, jakie są przyczyny rozbieżności między planem a jego wykonaniem i czy winą za te rozbieżności można obciążyć organ wykonujący budżet. Zdaniem Kolegium Izby, ocena radnych „nie miała wymiaru całościowego”, co istotnie narusza zarówno ustawę o samorządzie gminnym, jak i ustawę o finansach publicznych.

To nie jest opinia burmistrza. To oficjalne rozstrzygnięcie organu nadzoru. Zamiast dokonać rzetelnej, całościowej oceny wykonania budżetu, skoncentrowała się na kilku wybranych inwestycjach, pomijając całość wykonania budżetu – mówi burmistrz Rafał Kornat. - Szczególną odpowiedzialność za przebieg tej procedury ponosi przewodniczący Rady Miejskiej Maciej Frączek, który przedstawiał mieszkańcom uzasadnienie odmowy absolutorium.

Burmistrz zauważył, że przez wiele tygodni mieszkańcom Jedlni-Letniska przedstawiano wyłącznie zarzuty dotyczące jego pracy. „Mieszkańcy zasługują na prawdę, uczciwość i odpowiedzialność osób pełniących funkcje publiczne. Samorząd powinien opierać się na faktach i przepisach prawa, a nie na narracji, która nie znajduje potwierdzenia w obowiązujących przepisach” - napisał Rafał Kornat w oświadczeniu - „Dziękuję wszystkim mieszkańcom za zaufanie. Nadal będę konsekwentnie pracował dla Gminy Jedlnia-Letnisko - zgodnie z prawem i w interesie naszej wspólnoty”.

Rada miejska może zdecydować o wniesieniu skargi na uchwałę kolegium RIO do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.