Ekskluzywny wywiad z prezesem PPL: Co dalej z lotniskiem?

Krzysztof Domagała: W poniedziałek, 23 lipca radomscy radni przegłosowali zmiany w Wieloletniej Prognozie Finansowej miasta, na mocy których Radom do 2040 roku wyda ponad 350 mln zł na inwestycję w lotnisko. Jak będzie wyglądał podział wydatków pomiędzy Radom a PPL?

Mariusz Szpikowski: To dobra okazja, żeby wyjaśnić wszelkie nieporozumienia i wytłumaczyć mieszkańcom Radomia, o co w ogóle chodzi. Bo w tej kwestii pojawiło się wiele niejasności. Po pierwsze, PPL będzie inwestował w lotnisko w Radomiu, ale będą to inwestycje dokonywane na gruntach, które nie należą do PPL-u. Są to grunty należące w większości do gminy i do Skarbu Państwa. Zgodnie z obowiązującym prawem, wszelkie naniesienia, które zostaną tam dokonane przez PPL, będą zwiększały wartość gruntów. To tak, jak w przypadku domu, nie można oddzielić go od gruntu, czyli własność nieruchomości, czytaj tego przykładowego domu, będzie związana z właścicielem gruntu. To samo wydarzy się w Radomiu. Wszelkie naniesienia, które my dokonamy, będą związane z właścicielem gruntów. W związku z powyższym, na końcu okresu dzierżawy, zgodnie z obowiązującym prawem, mielibyśmy roszczenia do właściciela gruntu, o zwrot poniesionych nakładów naniesień, których dokonaliśmy na tym gruncie. Aby uniknąć sytuacji, w której Radom musiałby jednorazowo zwracać bardzo dużą kwotę PPL-owi, rozłożyliśmy te kwoty na raty. Jeszcze raz chcę podkreślić, że nie są to koszty. To, z jednej strony, wymiana, zwrot wartości poniesionych nakładów, a z drugiej strony, nakłady te przejdą na rzecz właściciela gruntu, czyli zyskuje na tym miasto. Cały czas to ono będzie właścicielem gruntu i może w nim w dowolny sposób dysponować.
Zgodnie z raportem firmy ARUP pierwsza faza rozbudowy radomskiego lotniska będzie kosztować ok. 425 mln zł. Będzie to związane z inwestycjami w pas startowy, drogi kołowania, płyty postojowe czy budowę terminala z prawdziwego zdarzenia. Będą to inwestycje w infrastrukturę lotniska. Pamiętajmy, że do 2040 roku wszelkie te inwestycje będą finansowane i amortyzowane przez PPL.

Czy Radom musi zapłacić za to, co zostanie w naszym mieście na stałe. W sensie pas startowy, terminal itd.?

Mówiąc najprościej, Radom jest właścicielem gruntu. Można to porównać do sytuacji rolnika, który posiada działkę, a jej wartość powiedzmy to 5 zł za metr kwadratowy. Wtedy przychodzi inwestor i na tej działce dokonuje inwestycji, na przykład buduje tam hotel czy stację benzynową. Te wszystkie naniesienia zostaną na tej działce i w momencie, w którym kończy się dzierżawa to właściciel gruntu, ma już grunt, którego wartość nie wynosi już 5 zł, a powiedzmy 5 tys. zł za metr kwadratowy. Dlatego też wyceniamy grunt z naniesieniami, nie można tych naniesień oddzielić od gruntu i ten przypadek odnosi się do radomskiego lotniska.

A dlaczego PPL nie mógł kupić tych terenów od Radomia, tylko je dzierżawi?

Jest to związane z uwarunkowaniami prawnymi. Mianowicie te tereny nie są tylko i wyłącznie własnością miasta, a część tych gruntów została użyczona dla miasta od Skarbu Państwa i od wojska, co więcej, to użyczenie było dokonane tylko na cele działalności lotniczej. W związku z tym nie było fizycznej możliwości, aby PPL te grunty zakupił. Gdyby istniała możliwość zakupu tych gruntów, wówczas PPL, by się na to zdecydował. Wtedy PPL dokonywałby naniesień i nie byłoby wówczas tematu roszczenia o zwrot wartości tych naniesień, dlatego że właścicielem gruntu byłby PPL. Byłby to zupełnie inny typ transakcji.

A co będzie po roku 2040?

Musimy wyjaśnić, że rok 2040 wynika tylko z obecnie zawartych umów użyczenia gruntów, nie jest to w żaden sposób data, w której PPL miałby zamiar w żaden sposób zakończyć swoją działalność na lotnisko w Radomiu. Wręcz przeciwnie. Wyraźnie powiedzieliśmy, że inwestujemy w Radom. W pierwszej fazie budujemy lotnisko na ok. 3 mln pasażerów, które będzie początkowo portem komplementarnym dla lotniska Chopina, a dalej dla Centralnego Portu Komunikacyjnego. A jeśli rynek będzie się tak rozwijał, jak to przewidujemy, to zakładamy, że lotnisko w Radomiu będzie dalej rozbudowywane i będzie mogło obsłużyć od 8 do 10 mln pasażerów rocznie. A to by się wiązało z kolejnymi inwestycjami w Radomiu.

Dlatego rok 2040 jest sztuczną granicą, wynikającą z uwarunkowań prawnych. Wtedy dokonamy rewizji wartości naniesień. Ale decyzje o tym, co dalej z lotniskiem w Radomiu, podejmiemy zdecydowanie wcześniej, niż w 2040 roku.

Warto wskazać jeszcze jedną rzecz dla mieszkańców Radomia, bo oczywiście temat lotniska rozpatruje się tylko i wyłącznie w kwestii nowych naniesień, tak jakby były kosztem. Ale to nie jest koszt dla miasta. Po pierwsze miasto nabywa nieruchomości o znacznej wartości. Po drugie korzyścią dla miasta jest to, co teraz PPL zapłaci za aktywa spółki, które będzie nabywać w formule pre-pack. Trzeba też rozpatrzeć inne aspekty, o których nie słyszałem, aby były poruszane na radzie miasta. Otóż w Radomiu powstanie nieruchomość, a to powoduje chociażby zyski z tytułu podatku od nieruchomości. A im większa wartość nieruchomości, tym wyższe podatki i większe zyski dla gminy. Rozwój lotniska to również zyski od najemców, którzy pojawią się na lotnisku i będą płacić różne daniny na rzecz miasta. Są również zyski pośrednie. Rozwój portu lotniczego w Radomiu spowoduje, że w tym miejscu zatrudnienie znajdzie o wiele więcej osób niż do tej pory. Dochodzą do tego również inwestycje w infrastrukturę, które teraz mają miejsce w Radomiu, jak chociażby przebudowa linii kolejowej do Warszawy, po której do stolicy będzie można dojechać w ciągu godziny. Do tego mamy inwestycje w infrastrukturę drogową, a to zwiększa atrakcyjność gospodarczą Radomia. Radom stanie się pewnego rodzaju centrum regionu, a to spowoduje bardzo konkretne korzyści dla miasta i jego mieszkańców, także w wymiarze finansowym.

Czy może pan zagwarantować, że lotnisko w Radomiu powstanie i za kilka lat z naszego miasta będzie odlatywać trzy miliony pasażerów? Bo niektórzy radomianie sceptycznie podchodzą do tej inwestycji i nie wierzą, że doczekają takich czasów.

Radomianie mogą byś spokojni. Radomskie lotnisko nie jest projektem lokalnym. Podkreślaliśmy to już wielokrotnie, że lotnisko Chopina, z racji swojej lokalizacji, nie będzie w stanie obsłużyć od 9 do 15 mln pasażerów, czyli dla tej grupy musi istnieć port komplementarny, który potem będzie uzupełnieniem dla Centralnego Portu Komunikacyjnego. Potrzebujemy lotniska, który będzie pełnił taką funkcję, jak w Londynie Luton. Musimy mieć takie lotnisko, bo w przeciwnym razie nie będziemy w stanie obsłużyć tych milionów pasażerów.

Jesteśmy przygotowani do prowadzenia inwestycji, mamy już konkretną koncepcję lotniska i terminalu, mamy układ dróg startowych. Ale żeby zacząć, musimy mieć tytuł, czyli musimy zostać nabywcą udziałów, a to wydarzy się dopiero w momencie, kiedy złożony przez miasto wniosek o upadłości w formule „pre-pack” zostanie przez sąd zaakceptowany, dopiero wtedy PPL podpisze umowę z syndykiem. Mamy nadzieję, że wydarzy się to dość szybko.

Czy możemy już poznać datę rozpoczęcia inwestycji na radomskim lotnisku?

Nauczony doświadczeniem: musimy zdefiniować, co znaczy rozpoczęcie inwestycji. Dla nas w pewien sposób inwestycja w lotnisko w Radomiu już się rozpoczęła. Chociażby w sensie przygotowań koncepcji programu funkcjonalno-użytkowego czy przygotowania się do stworzenia warunków do przetargów. Jesteśmy przygotowani i natychmiast po podpisaniu umowy z syndykiem i uregulowaniu kwestii naniesień będziemy w stanie uruchomić pewne postępowania. Pierwsza faza inwestycji związana z fazami projektowymi i przygotowawczymi odbędzie się jeszcze w tym roku.
Ale wiem, że dla mieszkańców początek inwestycji równa się z wjechaniem na teren lotniska buldożerów, ale nie jesteśmy tej daty w stanie dokładnie przewidzieć. Pod tym względem jesteśmy determinowani sezonami budowlanymi. Większość prac będzie mogła się rozpocząć na początku okresu budowlanego w przyszłym roku. W tej chwili załatwiamy wszelkie kwestie związane z projektami i zezwoleniami. To również zajmuje czas i dodatkowo jest to faza niezmiernie kosztowna, a w naszym kraju jest to etap często lekceważony. Nie możemy zacząć takiej inwestycji z dnia na dzień. Tak to nie działa, to nie są Chiny czy Indie, gdzie można wybudować tak potężne lotnisko w kilka miesięcy. Radom jest dla nas kluczową kwestią i chcemy, aby to lotnisko było w pełni przygotowane i zdolne do obsłużenia ok. 3 mln pasażerów już w pierwszej fazie, czyli w sezonie letnim 2020.

Rozbudowa lotniska w Radomiu niepokoi mieszkańców terenów nieopodal portu lotniczego. W jaki sposób PPL planuje im pomóc?

Należy zaznaczyć, że w tej chwili w Radomiu odbywają się loty nocne i to samolotów wojskowych, które są zdecydowanie głośniejsze od samolotów komunikacyjnych. Oczywiście wraz z rozwojem portu lotniczego w Radomiu zmieni się skala wykonywanych operacji, bo, aby obsłużyć 3 mln pasażerów będzie zdecydowanie więcej lotów, niż jest ich dzisiaj. My na podstawie mapy akustycznej dokonamy pomiarów i wyznaczymy obszar ograniczonego użytkowania, który najprawdopodobniej obejmie również Ustronie. Wtedy, zgodnie z prawem, zarządzający lotniskiem będzie musiał uruchomić pewne obowiązki względem mieszkańców z terenów ograniczonego użytkowania. Oznacza to, że w miejscu, gdzie jest oddziaływanie hałasowe, będzie obowiązek zapewnienia izolacji akustycznej, tak, aby przy zamkniętych oknach hałas nie był dokuczliwy. To niesie za sobą również obowiązek zapewnienia odpowiedniej wentylacji. I my takie działania będziemy podejmować.

Planujemy spotkanie z mieszkańcami Ustronia, żeby ich uspokoić i wytłumaczyć, co się dzieje i co to dla nich oznacza. Myślę, że w odpowiednim czasie podejmiemy te wszystkie działania o charakterze społecznym. Ale to wszystko będziemy mogli robić dopiero wtedy, kiedy PPL stanie się stroną w tym postępowaniu. Mam nadzieję, że niedługo nią się staniemy. I mogę zdradzić wstępnie, że naszym planem jest zaprezentowanie planów rozwoju lotniska, ale również dróg dojazdowych do Radomia i wszystkich inwestycji z tym związanych. Wtedy mieszkańcy Radomia zobaczą, ile jest tych inwestycji, które dzieją się trochę poza PPL-em, ale były przez nas wymagane, byśmy rozważali inwestycje w radomskie lotnisko. Mam tu na myśli chociażby inwestycje drogowe i kolejowe. To wszystko będziemy chcieli pokazać jednego dnia, a myślę, że odpowiednim momentem będą sierpniowe pokazy lotnicze Air Show.