Uwaga, depresja poporodowa

Wymarzone macierzyństwo często okazuje się traumatycznym przeżyciem. Depresja poporodowa może pojawić się po narodzinach dziecka (również po kilku miesiącach) i stanowi jeden z typów zaburzeń depresyjnych. Biorąc pod uwagę statystyczne badania psychiatryczne, definiuje się ją jako chorobę wymagającą często długotrwałego leczenia.

Objawy
Somatyczne objawy depresji poporodowej związane są z ciałem matki. W ich obrębie możemy spotkać się z brakiem lub wzmożeniem apetytu, trudnościami w zasypianiu, spadkiem libido, nasilonymi migrenami, a także bólami brzucha czy serca. Do objawów związanych z emocjonalnością poporodową zaliczamy częste zmiany nastroju, poczucie smutku i opuszczenia. Zdarzać się również mogą niespodziewane napady lęku czy paniki, wynikające z obecności nowego członka rodziny.

W zakresie poznawczych objawów depresji wyróżniamy poczucie nieporadności wynikające z nadmiarów nowych obowiązków oraz pesymistyczne nastawienie do przyszłości. Ważne, aby nie lekceważyć takich zachowań, gdyż mogą być one przyczyną myśli samobójczych bądź niewyjaśnionej chęci zrobienia dziecku krzywdy. W ostatniej, czyli czwartej kategorii zwanej motorycznymi objawami depresji poporodowej wyróżniamy zauważalną powolność ruchową, niechęć w pogodzeniu obowiązków i poczucie apatii.

Zaraz po porodzie w kobietach może pojawić się niespodziewana zazdrość o dziecko. Skupienie męża oraz całej rodziny na niemowlęciu może powodować uczucie drugorzędności. Brak uwagi ze strony partnera może być przyczyną osamotnienia. Ciąża zmienia nie tylko nasze życie, ale również ciało, dlatego również przyrost wagi może być przyczyną złego samopoczucia.

Leczenie
Istnieje kilka sposobów leczenia depresji poporodowej. Zadaniem bliskich jest jak najszybsze rozpoznanie choroby, które może zapobiec jej pogłębieniu i doprowadzeniu do sytuacji krytycznych. Aby podjąć dalsze działania, należy w pierwszej kolejności zgłosić się do lekarza rodzinnego, który poda instrukcje dotyczące kolejnych kroków w walce z depresją.

W wychodzeniu z depresji poporodowej bardzo ważna jest psychoterapia. Regularne wizyty i praca ze specjalistami to podstawa leczenia. Co zaskakujące, również mężczyźni mogą cierpieć na objawy depresji poporodowej, dlatego też wspólne wizyty z partnerem są jak najbardziej wskazane. Różne rodzaje psychoterapii powinny być wspomagane leczeniem farmakologicznym. Istnieje jednak wada – przyjmowane przez matkę leki przedostają się do mleka, co nie zostaje bez wpływu na zdrowie dziecka.

Dlatego też matki, aby nie odstawiać dziecka od piersi i nie zrywać matczynej więzi, nie chcą ryzykować.
Dla kobiet z depresją poporodową działają również grupy wsparcia, które gromadzą pacjentki z takimi problemami. Oprócz tego na forach internetowych dotyczących macierzyństwa i kwestii z nim związanych mamy mogą wypowiedzieć się o swoich problemach oraz podzielić się doświadczeniami.
Baby blues
Depresja poporodowa często mylona jest z tzw. baby blues, czyli obniżeniem nastroju związanym z porodem (jest to reakcja hormonalna). Wyróżnia się dwie fazy przygnębienia poporodowego. Pierwsza z nich (z ang. taking in) obejmuje pierwsze dni zaraz po urodzeniu dziecka. Ciało matki musi przystosować się do nowej sytuacji (dziecko na zewnątrz, karmienie piersią), co powoduje, iż znaczna część świeżo upieczonych mam nie ma ochoty na kontakt z dzieckiem.

Druga faza zwana taking hold to próba skupienia się na noworodku, opieka nad nim i chęć odnalezienia się w nowej sytuacji. Zasadnicza różnica między depresją poporodową a baby blues polega na czasie trwania wymienionych objawów. Baby blues zazwyczaj trwa kilka tygodni, po czym kobieta wraca do równowagi życiowej. Depresja poporodowa może trwać nawet kilka lat, a jej objawy nie ustępują samoistnie.

Jak w każdej chorobie, również przy depresji poporodowej bardzo ważne jest wsparcie rodziny i partnera. Kobieta wchodząca w rolę matki powinna czuć oparcie w najbliższych. Co istotne, świeżo upieczonej mamie i jej dziecku należy pozostawić przestrzeń tylko dla nich obojga – by mogli zacieśnić więzi. Aby pomóc mamie wrócić do formy i dawnych przyzwyczajeń (chodzenie do fitness klubu, spotkania z przyjaciółkami, praca), warto ją odciążyć czasem od czuwania nad dzieckiem, by rola matki nie oznaczała wyłącznie obowiązków.
 
Paulina Pytka